Freitag, 26. September 2008

Du (6)

- tác giả tự xóa -

Donnerstag, 25. September 2008

Này hoài niệm ơi

Hôm nay đọc được những tâm sự của phanxine, rồi của Linh về những hoài niệm. Tôi đã từng viết nhiều lần về chủ đề này, thậm chí, nếu bạn để ý một chút, bạn thấy rằng từng câu từng chữ của tôi lúc nào cũng thoáng không khí hoài niệm, ngay cả khi tôi viết về tương lai, về những dự định.

Khi rời quê hương tôi 19 tuổi. Khi đi mang theo những nỗi nhớ nhung nặng trĩu, dù vô cùng hồi hộp về nơi đến.

Những nỗi nhớ của tôi, không phải chỉ là những năm tháng ngay sát khi rời quê nhà, mà cả những hình ảnh, cảm giác, mùi vị đã ăn sâu vào tâm trí trong cả cuộc đời trước đó. Chẳng hạn, khi nói đến núi, là hình ảnh Ba Vì hiện ra ngay trong tâm trí. Nói đến sấu, là ứa nước miếng (đang ứa thật). Nói đến màu đỏ, là nhớ đến hoa gạo. Nói đến mùa thu, là nhớ Hà Nội. Nếu để hình dung Việt Nam bằng một màu sắc, tôi nghĩ ngay đến màu xanh lá cây. Vì tuổi thơ tôi in đậm hình ảnh những đồng lúa xanh chạy dài, những quả đồi sắn, đồi chè xanh mướt, những cây ăn quả trong vườn nhà bốn mùa xanh. Những nỗi nhớ, ký ức đã được mã hóa. Không xóa đi được.

Ở nhiều nơi, mỗi nơi một vài năm. Đi nhiều nơi, từ vài ngày đến vài tháng. Mỗi miền đất làm dày thêm cuốn sách hoài niệm của tôi. Những ký ức về sau này không được mã hóa, mà nó đến tự nhiên như hơi thở, đôi khi không xác định. Đôi khi như tro bụi bay về*.

Hai câu hỏi tôi hay được hỏi nhất là: Có nhớ Việt Nam không? Có muốn quay trở lại Việt Nam sống không? Câu đầu tiên chắc chắn tôi gật. Nhưng tôi không thể gật hay lắc với câu thứ hai. Câu trả lời nằm giữa gật và lắc.

Những hoài niệm làm tôi nao lòng. Những cái ở gần hơn thì có vẻ tinh tế hơn. Khi tôi sống ở Paris, mắt tôi rơm rớm khi nhìn thấy một tấm hình chụp một góc phố Berlin với những người lái taxi đứng ngoài trời tuyết. Người không biết có thể ngờ rằng nó được chụp ở nơi đâu đó khác. Nhưng hoài niệm của tôi, kỷ niệm của tôi đưa cho tôi tín hiệu, đấy phải là Berlin của tôi. Khi tôi về lại sống ở Berlin, một lần nhìn thấy bức ảnh chụp sân ga đầy tuyết, đèn mờ ảo. Tôi quả quyết đấy là Paris của tôi, dù nó có thể đã được chụp ở một nơi khác. Đấy là kết quả của cảm giác. Những cái ở xa hơn một chút thì lại trở thành một kiểu cố hữu. Đỏ là hoa gạo. Mùa thu là Hà Nội. Đó là kết quả của đúc kết.

Hai thứ quả 10 năm nay tôi chưa được ăn như đúng hương vị tôi có trong đúc kết là na và mít. Này hoài niệm ơi, để hương vị ở chỗ thời nó từng xâm chiếm hồn tôi.

Nụ hôn 8 năm nay tôi vẫn không thể quên. Này hoài niệm ơi, để cảm giác ấy ở chỗ như tôi đã từng có nó.

Những khoảnh khắc. Đúng rồi, tất cả chỉ là những khoảnh khắc mà thôi. Cái chớp mắt duy nhất nối những khoảnh khắc đó lại, như trong La Jetée, là khi ta hoài niệm.

* mượn ý của Vaugan/đoàn minh phượng

Montag, 22. September 2008

Du (5)

- tác giả tự xóa -

Wall Arch - Farewell




Cái hình trên tôi chụp Landscape Arch ở Arches National Park (Mỹ) vào mùa thu năm ngoái, cách đây đúng chừng 1 năm. Arches NP là một trong những kỷ niệm sâu sắc nhất của chúng tôi trong chuyến đi bờ Tây nước Mỹ 1 tháng. Ở đó, chúng tôi đã cắm trại dưới trăng và nướng thịt bằng than củi.

Hôm nay, nhận được email của Patty từ Minneapolis. Chúng tôi gặp cô, em gái của cô và một cậu bé con em gái cô tại Mesa Verde NP. Chúng tôi vừa tới đó từ Arches, còn nhóm của cô vừa tới từ Grand Canyon. Chúng tôi đi ngược chiều nhau: sau Mesa Verde chúng tôi muốn đến Monument Valley, còn Patty & Co muốn đến Arches. Trong lúc chờ đợi có bàn ăn tối tại quán ăn duy nhất của Mesa Verde, chúng tôi trao đổi với nhau những thông tin quý báu về những thứ cần làm khi đến địa điểm tiếp theo. Chúng tôi trao đổi email, địa chỉ và số điện thoại, nhưng chưa bao giờ liên lạc lại. Một kiểu làm quen trên đường thiên lý mà thôi.

Wall Arch before (left) and after it collapsed.

Nhưng sự việc xảy đến với Wall Arch đã khiến chúng tôi nối lại liên lạc. Trong thư, Patty thông báo rằng đêm 04/08 vừa qua, Wall Arch đã sụp đổ. Cô nói rằng chúng tôi nên hạnh phúc vì đã được ngắm Wall Arch khi nó còn sống. Bây giờ, nó đã chết. Không có ai chứng kiến hay chụp được hình ảnh khi cây cung đứt cánh. Nó ra đi lặng lẽ vào cõi vĩnh hằng. Nếu cô không báo, chúng tôi cũng không hề biết. Cuộc sống bận rộn cuốn chúng tôi đi, quên những hứa hẹn và sự viếng thăm nơi chốn cũ.

Wall Arch chỉ là một trong 2000 Arches của NP này và là cái lớn thứ 20 về chiều dài. Hình ảnh trên của Wall Arch trước và sau khi từ trần (nguồn Arches NP)

Entry này để tưởng nhớ Wall Arch. Và nhớ về một nước Mỹ với thiên nhiên tuyệt vời.

Sonntag, 21. September 2008

Du (4)




- tác giả tự xóa -

Freitag, 12. September 2008

Du (3)

- tác giả tự xóa -

Mittwoch, 3. September 2008

Yes you can

How long haven't you cried? Now you can.


Paul Potts - the real talent.

Montag, 1. September 2008

Mặt buồn như sỏi dưới hang sâu

Đêm đông chí uống rượu với bác Lâm và bác Khánh nói về những cuộc chia tay thời loạn

Nhang tàn lả tả rơi lưng cốc
Nhà lạnh trần cao ngọn nến gầy
Chăn rách chiếu manh quần áo lạ
Chuyện dài đêm vắng rượu buồn say

Gió hú ầm ào qua gạch vỡ
Người chết vùi thân dưới hố bom
Kẻ sống vật vờ không chốn ở
Lang thang trẻ ốm ngủ bên đường

Cơ sự làm sao đến nỗi này
Mông lung không đoán được ngày mai
Máu chảy thành sông thây chất núi
Bè bạn tan hoang mình rã rời

Thơ Khánh buồn như lòng đất nước
Thơ hay đời loạn chẳng đâu dùng
Vườn cũ cây tàn chim chết cả
Người chơi đàn nguyệt có còn không

Mọi chuyện thiêng liêng thành nhảm nhí
Khắp nơi trí trá lọc lừa nhau
Nước Pháp khôn ngoan nước Nhật giàu
Nước Mỹ lắm bom mà cực ác
Nước Nga hiềm khích với nước Tàu
Nước Việt đói nghèo thân cơ cực
Đất hẹp trụi trần vạn khổ đau

Tối đen thành phố đêm lưu lạc
Máy bay giặc rít ở trên đầu
Ba thằng da vàng ngồi uống rượu
Mặt buồn như sỏi dưới hang sâu

Chúng mình không có bom nguyên tử
Chỉ có thuốc lào hút với nhau
Thương nhà thương nước thương cho bạn
Không khóc mà sao cổ nghẹn ngào

Thôi nhé mai này tiễn Khánh đi
Đường xa bom phá tàu không về
Lênh đênh ai hát ngoài song cửa
Bài ca thanh bình đêm cũ
“Hoa lá quên giờ tàn
Mây trắng bay tìm đàn”
Ngày xưa yên ấm quá
Trẻ hát đồng dao trên phố
Con trai xách điếu đi cày
Con gái quang liềm gặt lúa
Bao giờ hết loạn người ơi
Cạn cùng nhau chén nữa
Tàn canh là xa xôi
Lòng như vầng trăng nhọn
Chém giữa trời không nguôi.
Lưu Quang Vũ